Bioetik; biyotıp ve biyomedikal araştırmalarda ortaya çıkan sosyal ve yasal sorunların incelenmesidir.
Biyoetik Temeller
Sağlık hizmetlerinde biyoetik karar
vermenin dört ayağı vardır. Bunlar:
1. Özerklik – kendi kararlarınızı verme
yeteneği. Hastanın hakkı var yaparak tedavi sırasında nelerin olup olmayacağını
belirlemektir. bilgilendirilmiş, zorlamasız karar (rıza).
2. Hayırseverlik - bir hayırseverlik veya
nezaket eylemi. Bir sağlık profesyoneli şart başka hiçbir amacı olmadan
hastanın yararına hareket etmek.
3. Zarar vermeme – “zarar verme”. Sağlık
çalışanı zarar vermemeli hasta.
4. Adalet - sağlık kararlarında adalet
sağlamak. Bir sağlık uzmanı kaynakların eşit dağılımı ile tüm bireylere eşit
davranmalıdır.
Bilimsel araştırmaların uluslararası kabul
görmesi için metodolojik ve anlamsal uyumun yanı sıra etik ilkelerin
standardizasyonundan da bahsedilmektedir.
Bu bağlamda sunumun sonunda kısaca
hatırlatacağımız ana ilkeler “zarar verme”, “saygı”, “gizlilik”,
“bilgilendirilmiş onay” ve “dürüstlük” dür.
• YÖK,Bilimsel Araştırma Ve Yayın Etiği
Yönergesi
https://www.yok.gov.tr/Sayfalar/Kurumsal/mevzuat/bilimsel-arastirma-ve-etikyonetmeligi.aspx
• Dünya Tıp Birliği (WMA) Helsinki
Bildirgesi
https://jag.journalagent.com/aot/Helsinki_Decleration_tur.pdf
• HELSİNKİ'NİN DTB DEKLARASYONU
https://www.wma.net/policies-post/wma-declaration-of-helsinki-ethical-principles-for
medical-research-involving-human-subjects/
• Hayvan Deneyleri Etik Kurullarının
Çalışma Usul Ve Esaslarına Dair Yönetmelik
https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2014/02/20140215-6.ht